Aritmi (Kalp Ritim Bozukluğu) Belirtileri Nelerdir?

Kalp, dakikada belirli sayıda ve düzenli aralıklarla atacak şekilde kendi elektriksel sistemi tarafından yönetilir. Bu sistemde üretilen sinyaller kalp kasını uyararak kasılmayı sağlar. Sinyallerin başladığı yerde ya da iletim yolunda bir sorun olduğunda kalp ritmi bozulur.

Aritmi, kalbin normalden hızlı (taşikardi), yavaş (bradikardi) ya da düzensiz atması şeklinde ortaya çıkabilir. Herkeste ara sıra görülen tek tük düzensiz atımlar çoğu zaman zararsızdır; ancak sık, uzun süren ya da belirti veren ritim bozuklukları değerlendirme gerektirir.

Aritmiler, kalbin nasıl attığına göre genel olarak birkaç grupta toplanabilir.

• Taşikardi: Kalbin dinlenme sırasında olağandan hızlı atması
• Bradikardi: Kalbin olağandan yavaş atması
• Atriyal fibrilasyon: Kalbin üst odacıklarının düzensiz ve hızlı çalıştığı, sık görülen bir ritim bozukluğu
• Ekstra atımlar: Araya giren erken, tek tük atımlar

Her türün önemi ve seyri farklıdır. Hangi tür aritmi olduğunun belirlenmesi, ancak EKG ve ritim takibi gibi tetkiklerle mümkündür ve bu değerlendirme hekime aittir.

Bazı aritmiler hiç belirti vermezken, bazıları belirgin şikâyetlere yol açar.

• Çarpıntı; kalbin hızlı, güçlü ya da düzensiz attığı hissi
• Göğüste sıçrama ya da atlama hissi
• Baş dönmesi, sersemlik
• Nefes darlığı
• Göğüste rahatsızlık
• Yorgunluk ve efor kapasitesinde azalma
• Bayılma ya da bayılacak gibi olma

Bayılma, göğüs ağrısı ya da ağır nefes darlığı gibi belirtiler daha dikkatli olunması gereken bulgulardır. Belirtilerin sıklığı ve şiddeti hekim değerlendirmesinde önemlidir.

Aritmiler pek çok farklı nedene bağlı gelişebilir. Bazı tetikleyiciler geçici, bazıları ise kalıcı sağlık durumlarıyla ilişkilidir.

• Koroner arter hastalığı ve geçirilmiş kalp krizi
• Yüksek tansiyon ve kalp kapak hastalıkları
• Tiroid bezinin fazla ya da az çalışması
• Kanda mineral (elektrolit) dengesizlikleri
• Aşırı kafein, alkol ve sigara
• Bazı ilaçlar ve uyarıcı maddeler
• Stres ve uykusuzluk

Bu faktörlerin çoğu hekim takibiyle yönetilebilir. Aritminin altta yatan nedeninin belirlenmesi, doğru yaklaşımın planlanması açısından önemlidir.

Bazı aritmiler ciddi sonuçlara yol açabilir ve acil müdahale gerektirir. Aşağıdaki belirtilerde vakit kaybedilmemelidir.

• Bayılma ya da ani bilinç kaybı
• Şiddetli, geçmeyen göğüs ağrısı
• Ağır nefes darlığı
• Çok hızlı ya da çok yavaş, düzelmeyen nabız ile birlikte halsizlik

Bu durumlarda 112 aranmalıdır. Özellikle bayılma ile seyreden çarpıntı ve göğüs ağrısı, ihmal edilmemesi gereken acil bulgulardır.

Ritim bozukluğundan şüphelenilen durumlarda başvurulacak bölüm kardiyolojidir. Hekim, şikâyetlerinizi dinledikten sonra kalbin elektriksel etkinliğini gösteren EKG, gün boyu ritim kaydı alan Holter, efor testi, kalp ultrasonu ve kan tahlilleri gibi yöntemlerden gerekli olanları isteyebilir.

Aritminin türü ve nedeni netleştikten sonra takip planı kişiye özel olarak belirlenir. Buradaki bilgiler genel farkındalık amaçlıdır; tanı ve tüm kararlar yalnızca hekim tarafından verilir.