Tenisçi Dirseği (Lateral Epikondilit) Belirtileri Nelerdir?

Tenisçi dirseği, önkolun bileği ve parmakları geriye doğru hareket ettiren kaslarının dirseğin dış kemik çıkıntısına yapıştığı tendonda gelişen zorlanma ve mikro yıpranmadır. Temel neden, bu tendonların tekrarlı ve zorlayıcı hareketlerle aşırı kullanılmasıdır.

Gelişmesine katkıda bulunan başlıca etkenler:

• Bileği ve parmakları tekrar tekrar bükme-germe hareketleri.
• Kavrama, sıkma ve çevirme gerektiren işlerin uzun süre yapılması.
• Kola alışılmadık, ani veya aşırı yüklenme.
• Doğru teknik olmadan tekrarlı raket, alet veya el işi kullanımı.

Bu zorlanma zamanla tendonda ağrı ve hassasiyete yol açar. Genellikle tek bir olaydan çok, tekrarlayan küçük yüklenmelerin birikmesiyle ortaya çıkar.

Tenisçi dirseğinin en belirgin belirtisi, dirseğin dış kısmında hissedilen ve kavrama ile artan ağrıdır. Belirtiler genellikle yavaş başlar ve zamanla belirginleşir.

Sık görülen belirtiler:

• Dirseğin dış çıkıntısında dokununca artan hassasiyet ve ağrı.
• Ağrının önkola, bazen bileğe doğru yayılması.
• El sıkma, kavanoz açma, kapı kolunu çevirme, bardak veya çanta taşıma gibi hareketlerde ağrının artması.
• Bilekle bir cismi kaldırırken ya da tutarken zorlanma.
• Kavrama gücünde azalma ve elden istemsizce bir şey düşürme hissi.

Ağrı başlangıçta yalnızca zorlayıcı hareketlerde ortaya çıkarken; ilerleyen dönemde dinlenme sırasında da hissedilebilir. Şikâyetlerin haftalarca sürmesi durumunda hekim değerlendirmesi uygundur.

Tenisçi dirseği, el ve bileği tekrarlı kullanan kişilerde ve sıklıkla orta yaş döneminde görülür. Spordan çok, günlük iş ve mesleki hareketlerle ilişkili olabilir.

Daha sık görülebilen gruplar:

• Genellikle 30-50 yaş aralığındaki yetişkinler.
• Boyacı, marangoz, tesisatçı, kasap ve terzi gibi el işçiliği yoğun meslekler.
• Uzun süre klavye ve fare kullanan masa başı çalışanlar.
• Bahçe işleri, örgü ve temizlik gibi tekrarlı el hareketleri yapanlar.
• Raket sporlarıyla ilgilenen ve teknik ya da ekipman uyumu yeterli olmayan kişiler.

Bu grupların dışında da görülebilir; ortak nokta, önkol kaslarının tekrarlı ve zorlayıcı biçimde kullanılmasıdır.

Tenisçi dirseği dış dirsekte ağrı yaparken; benzer belirti veren başka durumlar ağrının yerini ve niteliğini değiştirir. Bu ayrım doğru değerlendirme için önemlidir.

Karıştırılabilen durumlar:

• Golfçü dirseği (medial epikondilit): ağrının dirseğin dış değil iç kısmında olmasıyla ayrılır.
• Karpal tünel sendromu: elde ve parmaklarda uyuşma-karıncalanma ön plandayken, tenisçi dirseğinde asıl bulgu dış dirsek ağrısıdır.
• Boyun kaynaklı sinir sıkışması: ağrının boyundan kola yayılması ve uyuşmayla gitmesi farklı bir kaynağı düşündürür.
• Dirsek eklemi içi sorunlar veya sinir tuzaklanmaları: hareket kısıtlılığı ve farklı ağrı özellikleriyle ayrılabilir.

Belirtiler benzeştiğinde ayrım muayeneyle ve gerektiğinde görüntülemeyle yapılır; bu nedenle ağrının tam yerini ve tetikleyen hareketleri hekime tarif etmeniz yararlıdır.

Dış dirsek ağrısı birkaç haftada geçmiyor, tekrarlıyor ya da günlük yaşamı kısıtlıyorsa hekim değerlendirmesi önerilir. Bazı belirtiler ise daha erken ve dikkatli bir başvuruyu gerektirir.

Hekime başvurulması gereken durumlar:

• Birkaç hafta dinlenme ve aktivite düzenlemesine karşın geçmeyen ağrı.
• Geceleri de süren, uykuyu bölen ağrı.
• Kavrama gücünde belirgin azalma ve elden sık sık bir şeyler düşürme.
• Dirsekte belirgin şişlik, kızarıklık, ısı artışı veya hareket kısıtlılığı.

Ani bir darbe ya da düşme sonrası oluşan şiddetli ağrı, belirgin şişlik veya şekil bozukluğu varsa; kırık ya da bağ yaralanmasını dışlamak için acil değerlendirme gerekir. Ateşle birlikte kızarıklık ve şişlik de gecikmeden başvuru gerektirir.

Tenisçi dirseğinde en sık başvurulan bölümler Ortopedi ve Travmatoloji ile Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyondur. Sporla ilişkili durumlarda ek olarak Spor Hekimliği de değerlendirme yapabilir.

Yönlendirme kabaca şöyledir:

• Tendon ve eklemin yapısal değerlendirmesi için: Ortopedi ve Travmatoloji.
• Ağrı, fonksiyon ve rehabilitasyon açısından değerlendirme için: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon.
• Spora bağlı gelişen ve performansla ilgili durumlarda: Spor Hekimliği.

Hangi bölüme başvuracağınızdan emin değilseniz, aile hekiminiz ilk değerlendirmeyi yaparak uygun branşa yönlendirebilir.